Ξάστερη Ζεστασιά

Έχει μαλώσει από γέννα με τη μιζέρια και την γκρίνια. Δεν τις κάνει παρέα. Προτιμά την ησυχία. Να τηρεί τις ισορροπίες της ζωής με οικογένεια κι όχι αστείρευτη δόξα. Ξέρει να καταπολεμά τα δύσκολα, δουλεύοντας. Ποτέ άλλωστε δεν την φόβισε η δουλειά. Ποτέ δεν ενδιαφέρθηκε για επιτηδευμένη, δημοσιοσχετίστικη προσποίηση. Ξέρει πάντα πως η "έξοδος κινδύνου" στη ματαιότητα της αναγνωρισιμότητας, είναι η απλή ζωή. Και οι απαντήσεις σε ερωτήσεις, μόνο με ντομπροσύνη.

συνέντευξη | γιώργος παπανικολάου */* επιμέλεια | ιάκωβος καγκελίδης + τάσος θώμογλου
Μαριάννα Τουμασάτου
Μαριάννα Τουμασάτου

rejected: Βρίσκεσαι τα Παρασκευοσαββατοκύριακα στη Θεσσαλονίκη, μετά από δύο θεατρικές σεζόν, με το "Ένα εξοχικό παρακαλώ" του Γιώργου Φειδά. Τι σε χαροποιεί σε αυτήν την παράσταση;

Μ.Τ.: Είναι μια παράσταση που διασκεδάζω και περνάω καλά παίζοντας στο σανίδι. Μετά το "ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ", θα πάμε με αυτό το έργο πανελλαδική, καλοκαιρινή περιοδεία. Είναι ένα έργο που το κάνω κέφι και ο κόσμος γελάει και το ευχαριστιέται.


Η διαδρομή που ζούμε ήταν προγραμματισμένη και απλά την βιώνουμε

rejected: Στους δύσκολους καιρούς που ζούμε, δίνεις χαρά στο κόσμο που έρχεται στο θέατρο, ή που σε βλέπει τα βράδια στην μικρή οθόνη, στους "Συμμαθητές". Είναι δύσκολο πλέον να κάνεις κάποιον να χαμογελάσει;

Μ.Τ.: Δεν νομίζω ότι είναι πιο δύσκολο κάποιος να χαμογελάσει σε σχέση με άλλες εποχές. Ο κόσμος πάντα έχει ανάγκη το γέλιο, τη χαρά. Όπως έχει ανάγκη και κάποιες στιγμές, να συγκινηθεί, να θυμώσει, να κλάψει από μια παράσταση που ορίζει μια πραγματικότητα. Η διαδρομή που ζούμε ήταν προγραμματισμένη και απλά την βιώνουμε. Είμαστε ένας λαός που οδήγησε, εν μέρει, τα πράγματα εδώ που είμαστε. Εμπιστευθήκαμε πολύ ανθρώπους που δεν έπρεπε, στο παρελθόν και να που φτάσαμε σε αυτή τη δεινή θέση. Ελπίζω το παρόν να δικαιώσει το μέλλον.

rejected: Αρχίσαμε να κατανοούμε πλέον τα λάθη μας ή επιμένουμε σε αυτά;

Μ.Τ.: Αρνούμαστε τα λάθη του παρελθόντος και αφορίζουμε το παρόν. Αν θυμηθούμε τι επιλέξαμε, τι ανεχτήκαμε, τι δεχτήκαμε στο παρελθόν, είναι άδικο να είμαστε τώρα βιαστικοί κι ανυπόμονοι περιμένοντας το θαύμα. Κανείς δεν είναι Μεσσίας. Ό,τι έχουμε. Απλά πρέπει να σηκώσουμε μανίκια και ενωμένοι να το αντιμετωπίσουμε. Οι εξωγενείς παράγοντες που ανέκαθεν όριζαν την διακυβέρνηση αυτής της χώρας είχαν το διαίρει και βασίλευε, που ήξεραν πως στην Ελλάδα πιάνει. Το έκαναν και τους αφήσαμε να το κάνουνε. Τώρα, καλό θα ήταν να ενωθούμε και να πούμε ένα βροντερό όχι, παλεύοντας όλοι μαζί. Διότι το όλοι μαζί θα κάνει τη διαφορά.

rejected: Το οικονομικό πλαίσιο χάθηκε, λίγο μετά το ηθικό.

Μ.Τ.: Να σε ρωτήσω κάτι; Αφού στο παρελθόν, καταλάβαμε ότι κάτι δεν πάει καλά... διότι βρίσκονται λεφτά εκεί που δεν υπάρχουν, μου δίνεται ένα πλαστικό χρήμα που δεν υπάρχει, μου δίνονται δάνεια δίχως αντίκρισμα, μου χαρίστηκαν ένα σωρό πράγματα... δεν έπρεπε κι εγώ να έχω ψυλλιαστεί ότι κάτι συμβαίνει; Αν εθελοτυφλώ στο παρελθόν, ξαφνικά γιατί γίνομαι τόσο ανοιχτομάτης; Αν δεν αποδεχτούμε τα λάθη μας, αν δεν κατανοήσουμε, και δεν πούμε "έκανα λάθος, δικαίωμα στο λάθος", δεν πάει παραπέρα. Ανοχή στη δουλειά; Παίρναμε λεφτά που δεν τα δικαιούμασταν κι ήταν όλα ωραία. Τώρα, που μας τα ζητάνε όλα πίσω, θα πρέπει να κάνουμε τόση φασαρία; Θα πρέπει να μη δεχτούμε να μας αφανίσουν άλλο. Με συνειδητοποίηση και υπομονή. Δεν μπορούν να γίνουν θαύματα.

Μαριάννα Τουμασάτου
Μαριάννα Τουμασάτου

rejected: Αυτό το "μαζί" κατακτιέται εύκολα ή έχουμε μαγκώσει στους εγωισμούς μας;

Μ.Τ.: Είναι δύσκολο οι άνθρωποι που έχουν καρπωθεί πράγματα, να τους τα πάρεις πίσω. Δεν έχει σημασία, αν ποτέ δεν τα δικαιούνταν. Καρπώθηκαν και γαντζωθήκαν σε προμήθειες, μίζες, καρέκλες... σε υποβρύχια, αεροπλάνα, Βατοπαίδι, Siemens... τι να πρωτοπούμε; Κάποιος που χειρίστηκε χρήματα, τα όρισε και τα χρησιμοποίησε, δεν τα αφήνει κάτω εύκολα. Αν αγαπάμε αυτή την έρμη χώρα, πρέπει να παλέψουμε για αυτήν! Όχι καθένας για την πάρτη του. Είμαι αισιόδοξη.

 

Στις μέρες μας υπάρχει η επιβολή του δυνατότερου ή του εξυπνότερου

rejected: Η καθημερινότητά μας, δεν γέμισε φόβο, που οδηγεί σε μια μορφή φασισμού;

Μ.Τ.: Στις μέρες μας, υπάρχει η επιβολή του δυνατότερου ή του εξυπνότερου. Ποιος είναι πιο μάγκας; Αφεντικό-υπάλληλος. Τρόπος που οδηγούμε στους δρόμους-το πώς ελισσόμαστε στην άσφαλτο. Ποιος είναι πιο δυνατός, λοιπόν, από τη μάζα; Αν η μάζα δεν είναι κοπάδι και είναι καλά δομημένη κι οργανωμένη, είναι δύναμη. Δεν λέμε, η ισχύς εν τη ενώσει; Όσο υπάλληλος κι αν είσαι και σε κάνει κουμάντο "ο αφεντικός". Αν μαζευτούν όλοι οι υπάλληλοι, πόσο κουμάντο μπορεί να κάνει το αφεντικό; Αλήθεια, πόσο; Αν πάμε όλοι όμως... κι αν ο ένας που σου πει όχι, κι ο άλλος σου πει ναι χάνοντας την θέση του, το όχι θα καρπωθεί τη θέση και το αφεντικό δικαιώνεται. Τον κόσμο δεν μπορείς να τον αντιμετωπίσεις "παντοδύναμε εξουσιαστή", όταν είναι ενωμένος. Όσες φορές οι Έλληνες ενωθήκαμε, κάναμε θαύματα. Γιατί είμαστε ικανοί για το χειρότερο, αλλά είμαστε και σαφώς ικανοί για το καλύτερο. Είναι ένας λαός με μπέσα και φιλότιμο.

rejected: Τα κοντέρ της προσωπικής μας ελευθερίας έσπασαν τα όρια και τσαλαπάτησαν και την ελευθερία του απέναντι;

 

Μ.Τ.: Οι Έλληνες είμαστε ταλαιπωρημένος λαός, από πολέμους, από δικτατορίες, από κακές διαχειρίσεις. Όταν μας δόθηκε η ευκαιρία να διαχειριστούμε την ελευθερία μας, δεν ήταν εύκολο. Αν καθόμαστε να σχολιάζουμε τα λάθη μας, ποτέ δεν θα προχωρήσουμε. Αν πούμε ότι κάναμε λάθος και πάμε εμπρός, νομίζω ότι μπορούμε. Είναι δύσκολο και όρια του ανέφικτου... αλλά είναι μόνο στα όρια.  

Καλή ενέργεια παίρνω από τους νέους ανθρώπους, που θα φτιάξουν το μέλλον

rejected: Πέρα από τον άντρα σου και το παιδί σου, πού αλλού "μαζεύεις" καλή ενέργεια;

 

Μ.Τ.: Η δύναμή μου είναι η κόρη μου και ο άντρας μου. Καλή ενέργεια παίρνω από τους νέους ανθρώπους, που θα φτιάξουν το μέλλον. Ίσως αυτοί είναι πιο άξιοι, από εμάς. Πιο ικανοί και πιο σπουδαίοι.

Μαριάννα Τουμασάτου
Μαριάννα Τουμασάτου

rejected: Ο ρομαντισμός θα υπερτερήσει του κυνισμού, στα νέα παιδιά;

 

Μ.Τ.: Θέλει αρετή και τόλμη η ελευθερία. Τα νέα παιδιά δεν μεγάλωσαν με τις ευκολίες παλαιότερων γενιών. Αλλά είναι και μια γενιά που αφού δεν είχε και πολλά κερδισμένα, δεν έχει και πολλά να χάσει. Ένας λαός είναι λίγο πιο "παιδεμένος", είναι και πιο ικανός. Όλες οι μορφές τέχνης αναπτύχθηκαν έπειτα από ένα δύσκολο χρονικό διάστημα. Το καθισιό τεμπελιάζει τη σκέψη, φαντασία και όνειρο. Άμα τα ΄χεις όλα στα χέρια σου, δεν είναι εύκολο να τα ονειρευθείς. Είναι σαν να επιτρέπεις ένα επτάχρονο παιδί να βάψει τα νύχια του, να κάνει μπούκλες τα μαλλιά, να φορέσει τακούνια-τι θα κάνει στα δεκαπέντε του; Εγώ πιστεύω στα νέα παιδιά. Δεν έχω κι άλλο περιθώριο.

Αυτό είναι η νέα γενιά. Θα βρει τη ρωγμή του τσιμέντου και θα ανθίσει

rejected: Θέλει υπομονή. Κρίση δεν είναι όταν το παλιό δεν τελειώνει και το νέο δυσκολεύεται να ανθίσει;

 

Μ.Τ.: 'Έχεις δει σε κάτι αυλές, που μέσα από το σπασμένο τσιμέντο, βγαίνει το λουλούδι; Αυτό είναι η νέα γενιά. Θα βρει τη ρωγμή του τσιμέντου και θα ανθίσει. Γιατί γι' αυτό είναι προορισμένη.

rejected: Μεγαλώνεις ένα παιδί με τα καλύτερα εφόδια και αναγκαστικά θα βγει κάποια στιγμή σε μια κοινωνία σκέτη ζούγκλα. Αυτό δεν σε αγχώνει;

 

Μ.Τ.: Αν έχω κάνει καλή δουλειά σαν γονιός, το παιδί μου θα "φάει σφαλιάρες", θα θυμώσει, θα πέσει, θα σηκωθεί πάνω και θα παλέψει. Αν δεν έχω κάνει καλή δουλειά, θα ελπίζω στον άλλον. Αναλογιζόμενοι ευθύνες και ελπίδες που έχουμε για τα παιδιά μας, θα πρέπει ως γονείς να πράξουμε σοβαρή δουλειά.

rejected: Τι έμαθες ετεροχρονισμένα στο θέατρο;

 

Μ.Τ.: Μπήκα σε μια σχολή που μας έλεγαν "λοκατζήδες". Καρφώναμε το σκηνικό και στήναμε όλη την παράσταση. Έμαθα να παλεύω και να ματώνω σε όλα τα στάδια και τα επίπεδα "χτισίματος" μιας παράστασης. Ανήκω σε μια γενιά ηθοποιών που ήταν δουλευταράδες κι έτσι τα χοντρά μαθήματα τα πήρα πολύ νωρίς. Ίσως και νωρίτερα από όσο έπρεπε. Τώρα πια διδάσκομαι, όπως διδάσκεται κανείς μέσα από την δουλειά του. Δεν άργησα να μάθω κάτι στο θέατρο.

rejected: Τι άλλαξε πια στο τρόπο που ερμηνεύεις;

 

Μ.Τ.: Μικρότερη είχα μια μεγαλύτερη φρεσκάδα και πιο γρήγορα αντανακλαστικά. Μεγαλώνοντας απέκτησα μία κάποια πείρα. Αλλά, έτσι δεν είναι ζωή;

rejected: Στο επάγγελμά σου, έκανες αυτά που ήθελες;

 

Μ.Τ.: Και απωθημένα έχω, και πολλά που δεν έκανα ενώ τα ήθελα. Ξέρω γιατί δεν τα ΄κανα, όσα δεν έγιναν. Για κάποια μετάνιωσα, για κάποια όχι. Έχω ακόμα κάποια χρόνια μπροστά μου για να διορθώσω πράγματα και έχω και κάποια άλλα χρόνια για απολαύσω τα λάθη μου και τα σωστά μου.

Μαριάννα Τουμασάτου
Μαριάννα Τουμασάτου

rejected: Τι σε θλίβει περισσότερο σε ό,τι ζούμε;

 

Μ.Τ.: Με στεναχωρεί η ανέχεια στα μικρά παιδιά και τους μεγάλους ανθρώπους. Με θλίβει να βλέπω ηλικιωμένους ανθρώπους ή μωρά παιδιά στα σκουπίδια. Δουλειά των παιδιών είναι να παίζουν και δουλειά των γερόντων είναι να κάθονται να απολαμβάνουν τους κόπους μιας ζωής. Αυτό το στερείται και η μικρή γενιά και η μεγάλη. Με πληγώνει...

rejected: Η αλληλεγγύη λειτουργεί ή είναι μια "καραμέλα" εύκολης λέξης που μασάμε και αναμασάμε;

 

Μ.Τ.: Η αλληλεγγύη λειτουργεί. Υπάρχουν και εξαιρέσεις σε μεγάλες ομάδες αλληλεγγύης, δίχως να έχω αποδεικτικά στοιχεία, αλλά νομίζω πως ο Έλληνας έχει φιλότιμο. Και πολλές φορές, δίχως να του περισσεύει, μοιράζεται. Κι αυτό τον κάνει λίγο διαφορετικό, από άλλες φυλές. Λίγο δικαιώνουμε τον ήλιο που μας μεγαλώνει.

Μπορώ να βρω χαρά οπουδήποτε... ενίοτε και εις βάρος της πραγματικότητας

rejected: Πού βρίσκεις χαρά;

 

Μ.Τ.: Μπορώ να βρω χαρά οπουδήποτε. Έτσι γεννήθηκα. Από χαρακτήρα, ψάχνω να βρω το καλό, παντού. Το ΄χω ανάγκη, αλλιώς παθαίνω κατάθλιψη-δεν μπορώ! Βρίσκω χαρά ενίοτε και εις βάρος της πραγματικότητας. Δεν πειράζει. Έχω συμβιβαστεί και με αυτό.

rejected: Ποια προδοσία έζησες;

 

Μ.Τ.: Δεν προδόθηκα από φίλους. Ο έρωτας δεν με πρόδωσε. Ο σύντροφός της ζωής μου είναι ο άντρας μου και απέχει μακράν της δυνατότητας να προδώσει. Ο Αλέξανδρος είναι ένας γεννημένος ντόμπρος. Ίσως προδόθηκα από κάποιους ανθρώπους στη δουλειά που πίστευα πως είναι κάτι καλύτερο, από αυτό που ήταν. Προδόθηκα από κοινωνικές συμπεριφορές. Από πολιτικούς ποτέ δεν προδόθηκα, γιατί δεν πίστεψα ποτέ πως μπορώ να περιμένω κάτι από εκείνους. Με τις αξίες της ζωής μου πορεύομαι και έτσι αποφεύγω κακοτοπιές προδοσίας. Ξέρεις τι είναι σημαντικό, Γιώργο; Οι άνθρωποι να κοιμόμαστε με ήσυχη συνείδηση και να ξυπνάμε. Και να βλέπουμε τον ήλιο και το φεγγάρι. Αυτά τα απλά, που θεωρούμε δεδομένα, τα ξεχνάμε. Κι όταν μας βρίσκει μια αρρώστια, τότε θυμόμαστε το σημαντικό. Το θέμα είναι να μην χρειάζεται να πληγωθούμε για την υπενθύμιση του σημαντικού. Η ζωή είναι μια μάχη με προτεραιότητες. Βάλτε σε σειρά, βάσει του ηθικού σου πλαισίου κι έτσι όλα γίνονται ικανά, να γίνεται η διαφορά.




συνέντευξη | γιώργος παπανικολάου
επιμέλεια | ιάκωβος καγκελίδης + τάσος θώμογλου