'Η ζωή μας όλη είναι μια διαρκής αναζήτηση επιβεβαίωσης'

Τον πιο άνετο καφέ που μπορείς να πιεις μαζί του. Βέβαια, αυτό μέτρησε δεύτερο για μένα. Με πρωτεύον το πόσο ταλαντούχος είναι. Δεν το ζυγίζεις το ταλέντο του. Δεν το μετράς καν. Τον παρακολουθείς στην "Αγγέλα", θεατρική παράσταση που ο ίδιος "αλωνίζει" στο σανίδι με το μέτρο και το όριο που σε κάνει να αντιλαμβάνεσαι το μέγεθος του σημαντικού και του ανερχόμενου, που θα γράψει ιστορία στο σανίδι. Τυχαία να επιλέχθηκε από τον Μιχαήλ Μαρμαρινό και τον Γιάννη Λεοντάρη; Κατά λάθος να βρέθηκε στην "Πειραματική Σκηνή της Τέχνης" του Νικηφόρου Παπανδρέου; Και να είναι μόλις 27 ετών και ούτε καν κλεισμένα; Ο Παναγιώτης Παπαϊωάννου, ενόσω απολαμβάνει τις τελευταίες δέκα παραστάσεις της "Αγγέλας" στη Μονή Λαζαριστών που απομένουν, μίλησε στο rejected.gr παρέχοντας χιούμορ, αλήθεια και χαλαρότητα. Πόσο συχνά χτυπάς τέτοια τριπλέτα;

συνέντευξη | γιώργος παπανικολάου */* φωτογραφίες | τάσος θώμογλου */* επιμέλεια | ιάκωβος καγκελίδης + αλέξανδρος κόγκας
Παναγιώτης Παπαϊωάννου
Παναγιώτης Παπαϊωάννου

rejected: Τι χαίρεσαι περισσότερο παίζοντας κάθε βράδυ στην "Αγγέλα" του Γιώργου Σεβαστίκογλου;

Π.Π.: Καταρχάς, είναι μια ευτυχής συνεργασία με εξαιρετικούς ανθρώπους. Γενικά με τις παραστάσεις, όσο νέος ηθοποιός κι αν είσαι, όσα χρόνια κι αν κάνεις αυτήν τη δουλειά, είναι δύσκολο να ξεφύγεις από τη ρουτίνα. Είμαι άνθρωπος της ρουτίνας. Πόσο εύκολο είναι να βρεις τι θεωρείς πως είναι το καλύτερό σου στην παράσταση; Πόσο εύκολο είναι να το πιάσεις πέντε φορές την εβδομάδα με διαφορετικό κοινό; Και πάντα να έχεις την αντίδραση που επιζητάς. Ας μη λέμε ψέματα...πάντα μια αντίδραση επιζητάς. Μπορώ να πω ότι η συγκεκριμένη είναι από τις παραστάσεις που αυτό με κινητοποιεί. Την απολαμβάνω την παράσταση και πάντα λίγο πριν έχω την σχετική αγωνία. Αλλά εδώ στην "Αγγέλα" είναι πολύ ωραίο το πόσο διαφορετικές είναι οι αντιδράσεις του κόσμου. Κάθομαι κι αγωνιώ, αν αρέσει, "πώς θα είναι κι απόψε;", "το πάμε εμείς καλά;" κι εκεί που νομίζω πως όλα πάνε κατά διαόλου έρχεται το χειροκρότημα στο φινάλε, που είναι αντιστρόφως ανάλογο από ό,τι φοβόμουν και μου δίνει μεγάλη χαρά. Όχι για μένα! Για την παράσταση.

"Ας είμαστε ειλικρινείς. Την θέλω την επιβεβαίωση."

rejected: Έχεις όμως και την προσωπική σου επιβεβαίωση με το χειροκρότημα;

Π.Π.: Ας είμαστε ειλικρινείς. Την θέλω την επιβεβαίωση. Όσο ματαιόδοξο και κυνικό κι αν ακούγεται. Κάνεις την παράσταση για να έρθουν κάποιοι άνθρωποι και να πούνε ένα ευχαριστώ γι' αυτό που είδαν.

Παναγιώτης Παπαϊωάννου
Παναγιώτης Παπαϊωάννου

"Το ρεαλιστικό θέατρο είναι η βάση του θεάτρου. Όλη η αλήθεια μπροστά."

rejected: Τι σε δυσκολεύει στο ρόλο σου;

Π.Π.: Πρόκειται για ένα έργο με γραφή ρεαλισμού ως εκεί που δεν παίρνει. Νέοι ηθοποιοί δεν έχουν περάσει από το ρεαλιστικό θέατρο. Εύκολα το σνομπάρουν. Εύκολα το αποφεύγουν. Η θεατρική μας παιδεία είναι στη φόρμα, στο μεταμοντέρνο. Όχι πως κι αυτό είναι εύκολο. Αλλά, το ρεαλιστικό θέατρο, νομίζοντας πως είναι πεπαλαιωμένο και δεν μας αφορά στο σήμερα, το προσπερνάμε. Στην πραγματικότητα, το ρεαλιστικό θέατρο είναι η βάση του θεάτρου. Η πιο απλή μορφή θεατρικής έκφρασης. Όλη η αλήθεια μπροστά.

rejected: Ποια αρετή του κειμένου της "Αγγέλας" ακουμπά περισσότερο μέσα σου;

Π.Π.: Με ξύνουν οι παλιές εκφράσεις. Η παλιά γλώσσα που κάνει χρήση ο Σεβαστίκογλου. Λέξεις όπως "τσουβάκι", "αγιαστούρα"... πόσο εύκολα μπορείς να το κάνεις αυτό, δικό σου; Να σου μιλήσω και να σου πω αυτές τις λέξεις, δίχως να "σε πετάξω" έξω. Και δεν ανήκω στους ηθοποιούς που θα κάνουν την έρευνά τους, πώς ήταν τότε και τα σχετικά... είναι μεγάλη δυσκολία η "παραξενιά της λέξης". Ο Σεβαστίκογλου έχει συνειρμικό λόγο. Στις πρώτες πρόβες αναρωτήθηκα μήπως ο συγγραφέας το έχει γράψει με ηθοποιούς σε πρόβες. Είναι ροή σκέψης με ζωντάνια πραγματικής σκέψης.

Παναγιώτης Παπαϊωάννου
Παναγιώτης Παπαϊωάννου

"Κάθε κοινωνία διαμορφώνει τις δικές της αξίες."

rejected: "Ταβάνι ουρανός και ντουβάρια δίχως...". Είναι ένα έργο βουτηγμένο σε αξίες που τις ψάχνουμε πλέον στις μέρες μας;

Π.Π.: Δεν μου αρέσει αυτός ο συσχετισμός. Είναι σαν να λέμε, κάθε φορά που κάνουμε αυτήν την κουβέντα "τι κοινωνία με αξίες ήταν εκείνη και τώρα τίποτα;"... Ότι η κρίση δεν είναι οικονομική και είναι αξιών και όλα τα υπόλοιπα. Κάθε κοινωνία διαμορφώνει τις δικές της αξίες. Μπορεί για τότε να ήταν η τιμή και η οικογένεια. Μπορεί και σήμερα να παραμένει η οικογένεια. Αλλά εξελίσσονται τα πράγματα. Το αξιακό σύστημα του ανθρώπου είναι αυτό που είναι στη δεκαετία του '50 και είναι εξελιγμένο, ίσως και διαφορετικό, στην τρέχουσα δεκαετία. Για ποιο λόγο να μπει σε μέτρο σύγκρισης; Γιατί να πεις τότε ήταν καλύτερα και τώρα έχουμε χαλάσει; Τότε ήταν έτσι και τώρα είναι κάπως αλλιώς. Δηλαδή, τι; Τότε οι άνθρωποι ήταν καλύτεροι και τώρα όχι; Άμα το πιστέψουμε αυτό να πάμε όλοι μαζί να φουντάρουμε. Να το επαναφέρεις στο σήμερα και να το θαυμάσεις, σημαίνει πως μπορεί κάτι να κλέψεις από εκείνο που σε γοητεύει. Είτε κατά μόνας, είτε σαν κοινωνία.

rejected: Μπορεί αυτό να το κάνει το θέατρο;

Π.Π.: Αν δεν το πιστεύεις έστω και λίγο μέσα σου, τότε γιατί κάνεις θέατρο; Αν μπορείς να αλλάξεις συνειδήσεις και συμπεριφορές; Πιθανότατα... Αν το πιστεύεις στεγανά, είσαι απόλυτος. Αν μπορείς να τον "μετακινήσεις" έστω και λίγο τον άλλον, κάτι κέρδισες. Αλλά, δεν μπορεί να είναι αυτοσκοπός.

Παναγιώτης Παπαϊωάννου
Παναγιώτης Παπαϊωάννου

"Το θέατρο το ξεκίνησα... τυχαία!"

rejected: Εσύ πώς ξεκίνησες να κάνεις θέατρο;

Π.Π.: Από σπόντα! (γέλια) Δεν είχα ποτέ το νταλκά να γίνω ηθοποιός, από μικρός και τα σχετικά... Βρέθηκε μπροστά μου η Σχολή Θεάτρου στο μηχανογραφικό, μου φάνηκε το πιο ανώδυνο από όλα -πού να ΄ξερα!- και είπα εκεί θα πάω. Και πήγα. Μετέπειτα, η μία παράσταση έφερε την επόμενη. Αγαπάω αυτό που κάνω. Και τούτη τη στιγμή δεν μπορώ να κάνω κάτι άλλο -δεν το θέλω! Πραγματικά, όλα συνέβησαν τυχαία.

"Μια επιβεβαίωση ψάχνουμε σε αυτή τη ζωή"

rejected: Τι σου δίνει χαρά πάνω στο σανίδι;

Π.Π.: Κάθε παράσταση είναι διαφορετική. Από καθεμία κάτι παίρνεις. Αλλά το να σου μιλήσει ένας άνθρωπος μετά την παράσταση, είναι κάτι. Οτιδήποτε κι αν είναι αυτό. Από μια υπερβολική αντίδραση μέχρι ένα ταπεινό "ευχαριστώ" ή μια χειραψία. Θα μου πεις, πάλι μιλάς για επιβεβαίωση; Η ζωή μας όλη είναι μια διαρκής αναζήτηση επιβεβαίωσης. Και πέρα από τη δουλειά και μέσα σε αυτή. Μια επιβεβαίωση ψάχνουμε σε αυτή τη ζωή... από την οικογένειά μας, τους φίλους μας, έναν άγνωστο θεατή...

Παναγιώτης Παπαϊωάννου
Παναγιώτης Παπαϊωάννου

"Αυτό που έχουμε -πρακτικά- να κάνουμε στη σκηνή, είναι πολύ διαφορετικό, από αυτό που πρέπει να λάβει ο άλλος"

rejected: Ανήκεις στους ηθοποιούς που ποντάρουν στην "πρώτη ύλη" έκφρασης πάνω στη σκηνή;

Π.Π.: Μέχρι να τελειώσει μια παράσταση, πάντα πιστεύω πως μπορώ και κάτι ακόμα να κάνω καλύτερα. Μου αρέσει η νοοτροπία της συνέπειας και της διάρκειας. Να έχεις πιάσει ένα peak και το αισθάνονται ο ηθοποιός και ο σκηνοθέτης πως όντως αυτός επετεύχθη. Αυτό είναι το στοίχημα στο θέατρο. Μου αρέσει πάντα να ψάχνομαι. Αν το θέλει και ο συμπαίκτης, είναι ευτυχές. Τότε, αναζητάς να τον εκπλήξεις, να του δώσεις κάτι και να πάρεις και πίσω. Είναι πολύ ωραίο πράγμα. Μπορεί βέβαια να νομίζεις ότι το ΄χεις, να μην ισχύει και να καταστρέψεις όλο το σύμπαν της παράστασης...(γέλια). Δεν ποντάρω στην "πρώτη ύλη" έκφρασης. Μονίμως ψάχνομαι. Ανήκω στους πρακτικούς ηθοποιούς και όχι στους "συναισθηματικούς". Αυτό, ναι! Για μένα, αυτή η δουλειά είναι πολύ πρακτική. Αυτό που έχουμε -πρακτικά- να κάνουμε στη σκηνή, είναι πολύ διαφορετικό, από αυτό που πρέπει να λάβει ο άλλος.

rejected: Δεν το κατάλαβα. Πού έγκειται το διαφορετικό αυτού που κάνει ο ηθοποιός και αυτού που λαμβάνει ο θεατής;

Π.Π.: Δεν μιλάω για τεχνική. Θεωρώ πως είναι λάθος ο ηθοποιός να ξεκινά από το συναίσθημα, για να το περάσει κάτω στην πλατεία του θεάτρου. Αν ο θεατής συγκινηθεί από ό,τι βλέπει πάνω στο σανίδι, δεν σημαίνει πως σώνει και ντε, εγώ ως ηθοποιός βασανίζομαι συναισθηματικά πάνω στο σανίδι.

Παναγιώτης Παπαϊωάννου
Παναγιώτης Παπαϊωάννου

"Αν από τη δεύτερη σκηνή της χώρας δεν επιζητάς και την κοινωνική ευαισθησία και το κοινωνικό πρόσωπο, από ποιον να το κάνεις; "

rejected: Τι σου αρέσει περισσότερο φέτος στο Κ.Θ.Β.Ε.;

Π.Π.: Αν δεν παινέψεις το σπίτι σου, θα πέσει να σε πλακώσει (γέλια) ! Ήμουν πέρυσι στο Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος και ξαναήρθα φέτος. Βάσει όσων συμβαίνουν καλλιτεχνικά, χαίρομαι που κάτι πάει να αλλάξει. Για μένα το πρόβλημα του Κρατικού είναι θέμα νοοτροπίας ανθρώπων. Πριν μπω στο Κρατικό είχα την εντύπωση που έχουν όλοι....δημόσιοι υπάλληλοι, κλειστά μυαλά, δεν δουλεύουν κ.λ.π...αλλά μπήκα και στη συνεργασία, από πέρυσι κιόλας, γοργά διαψεύστηκα και άλλαξε η άποψή μου. Είδα ηθοποιούς, τεχνικούς κι ό,τι άλλο θες, που είναι άνθρωποι γεμάτοι όρεξη για δουλειά. Αυτό μόνο θετικό είναι. Το Κ.Θ.Β.Ε έχει ανοιχτεί σε δράσεις, σε εκδηλώσεις όπως στη Ροτόντα... Αν από τη δεύτερη σκηνή της χώρας δεν επιζητάς και την κοινωνική ευαισθησία και το κοινωνικό πρόσωπο, από ποιον να το κάνεις; Ο Γιάννης Αναστασάκης και η Μαρία Τσιμά, ο καλλιτεχνικός διευθυντής και η αναπληρώτριά του, αν μη τι άλλο, τους ξέρεις ή όχι, μπορείς να τους χρεώσεις καλή πρόθεση. Αυτό από μόνο του, για ένα δημόσιο πρόσωπο σε πόστο κρατικού φορέα είναι σχεδόν ελπίδα. Να σου πω κάτι;... Ζούμε εποχές που η πρώτη μας σκέψη είναι "έχει τη θέση αυτή, σε δημόσιο τομέα; Είναι λαμόγιο"...."Τι; Έπιασε θέση; Θα φάει!"... Αυτό το σαθρό της πρώτης σκέψης μας, με εκνευρίζει. Άλλωστε, όλα έχουν κοινωνικές και πολιτικές προεκτάσεις. Και το Κρατικό μια μικρογραφία κοινωνίας είναι.

rejected: Τι σου αρέσει περισσότερο στο Κρατικό, σε καλλιτεχνικό επίπεδο;

Π.Π.: Η σύζευξη νέων και παλαιότερων ηθοποιών. Πάρε παράδειγμα από τη δική μας παράσταση. Ή πόσο ωραίο είναι να δίνεις βήμα σε νέες ομάδες της πόλης, όπως γίνεται με το "Τουρνουά 5x5".

Παναγιώτης Παπαϊωάννου
Παναγιώτης Παπαϊωάννου

rejected: Ως ένα παιδί της Σχολής Καλών Τεχνών, αισθάνεσαι πως το κοινό της Θεσσαλονίκης παρακολουθεί έντονα τοπικά σχήματα; Έχει γαλουχηθεί το κοινό της πόλης, σε δικά του "προϊόντα";

Π.Π.: Στην πόλη, έχουμε το σύνδρομο του... Σαλονικιού. Ότι υστερούμε, ότι η Αθήνα τα έχει όλα, και καταλήγουμε μέσα από την γκρίνια του δεύτερου το κοινό να τρέχει σωρηδόν όταν έρχεται παράσταση από την Αθήνα. "Έχει όνομα ο θίασος από Αθήνα, πάμε να δούμε το έργο"! Αυτοκαταρρίπτουμε το επιχείρημα. Το αναιρούμε! Έχουμε κόμπλεξ κατωτερότητας.


"Απομυθοποιώ τις καταστάσεις διότι έτσι μπορώ να τις διαχειριστώ καλύτερα. "

rejected: Στα 27 σου χρόνια, αυτό το "από σπόντα" που μου είπες πως ξεκίνησες να κάνεις θέατρο, το λες στον εαυτό σου για να προσγειώνεσαι όταν το βιογραφικό σου σταδιακά γεμίζει με σπουδαίες συνεργασίες;

Π.Π.: Είμαι άνθρωπος που απομυθοποιώ τις καταστάσεις διότι έτσι μπορώ να τις διαχειριστώ καλύτερα. Με το φόβο να φτάσω στο άλλο άκρο, όπου δεν δέχομαι τίποτα κι όλα είναι άθλια και δεν εκτιμώ τα πράγματα-που δεν ισχύει! Δεν μπορώ όμως να μην εκτιμήσω ό,τι έχω κάνει με τους ανθρώπους που με εμπιστεύθηκαν. Γιατί πάντα μετρά το ανθρώπινο κομμάτι, για μένα. Πολύ-πολύ περισσότερο από το επαγγελματικό. Κι ευτυχώς το ίδιο συμβαίνει και από την αντίπερα όχθη. Πόσο αχάριστος θα ήμουν αν δεν εκτιμούσα τη διπλή συνεργασία μου με τον Γιάννη Λεοντάρη; Ή όταν συνεργάστηκα με τον Γιάννη Αναστασάκη ως σκηνοθέτη, ως ηθοποιό και τώρα εκείνος είναι "εργοδότης" μου;... Μπαίνω πάντα σε μια δουλειά επιδιώκοντας να έχω την υστεροφημία ενός καλού συνεργάτη. Όχι ενός καλού ηθοποιού.

Παναγιώτης Παπαϊωάννου
Παναγιώτης Παπαϊωάννου

INFO Παράστασης.

2015-2016 Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος
"Αγγέλα" - Σεβαστίκογλου Γιώργος
Πρώτη Παρουσίαση: Μονή Λαζαριστών - Σκηνή Σωκράτης Καραντινός

Αθήνα. Δεκαετία του ’50. Η Αγγέλα έρχεται από το χωριό της για να δουλέψει υπηρέτρια σε ένα αστικό σπίτι. Μνήμες της επαρχίας, έρωτες, όνειρα αλλά και ένας μυστηριώδης θάνατος μπερδεύονται, με φόντο μια Ελλάδα τραυματισμένη από τον Εμφύλιο, όπου κυριαρχούν η φτώχεια, η εκμετάλλευση, η αστυνομία, το όνειρο της φυγής, η μετανάστευση στην Αμερική.

Συγγραφέας: Γιώργος Σεβαστίκογλου
Σκηνοθεσία: Γιώργος Παλούμπης
Σκηνικά: Κέλλυ Βρεττού
Κοστούμια: Κέλλυ Βρεττού
Μουσική: Μπάμπης Παπαδόπουλος
Φωτισμοί: Βασίλης Παπακωνσταντίνου
Βοηθός σκηνοθέτη: Θάνος Φερετζέλης
Βοηθός σκηνογράφου: Χρύσα Σερδάρη
Βοηθός ενδυματολόγου: Χρύσα Σερδάρη
Οργάνωση παραγωγής: Φιλοθέη Ελευθεριάδου

Ηθοποιοί
Αλέξη Κατερίνα, Δρόσου Έφη, Καλεμκερίδου Σοφία, Κολοβός Νίκος, Μακροδημήτρη Πέλλα,
Μαραγκόπουλος Νικόλας, Μπαλαούρα Γιολάντα, Παπαδάκη Σταυριάνα, Παπαϊωάννου Παναγιώτης,
Συριόπουλος Μιχάλης, Σφυρίδης Γιώργος, Φερετζέλης Θάνος, Χατζηϊωαννίδου Μαρία

Φιγκυράν
Βασιλείου Πηνελόπη, Ζιάννα Ελένη, Κούζου Μαρία-Ελένη, Κουλούρη Σταυρούλα, Ματζιάρης Γιώργος

Δείτε το αφιέρωμα του rejected στην παράσταση: Η 'Αγγέλα' Που Δεν Λησμονάς

Διαβάστε τη συνέντευξη της Κατερίνας Αλέξη: 'Το θέατρο είναι παντού'

Διαβάστε τη συνέντευξη του Νικόλα Μαραγκόπουλου: 'Αδύναμα όντα είμαστε. Αυτήν την 'κατάρα' κουβαλάμε'

συνέντευξη | γιώργος παπανικολάου
φωτογραφίες | τάσος θώμογλου
επιμέλεια | αλέξανδρος κόγκας + ιάκωβος καγκελίδης