Αρσενικό Παλαιάς Κοπής

"Κι όμως, είμαι ρομαντικός τύπος. Τα τελευταία χρόνια, έχασα πολλούς φίλους. Δεν τους έχασα από τη ζωή, αλλά "πέθαναν" από την ζωή μου. Μάλωσα, χαθήκαμε, συγκρουστήκαμε.... "έσβησα" φίλους από την καθημερινότητά μου. Έχω πληγωθεί από εκείνους, τόσο που να αισθάνομαι πως ίσως και η φιλία είναι μια αυταπάτη. Μια λέξη που δεν χρειάζεται να λες... Ποιος; Εγώ!... Εγώ που πιστεύω βαθιά στην φιλία, μπορεί και περισσότερο από την αγάπη, πονάω να λέω την σκληρότητα που πλέον νιώθω στο όνομα της φιλίας." ...Λέξεις που δεν λέμε και άλλες που κάνουμε χρήση "κακοποιώντας" συχνά, σε μια συζήτηση με τον Βασίλη Μπισμπίκη...

συνέντευξη | γιώργος παπανικολάου */* επιμέλεια | ιάκωβος καγκελίδης + τάσος θώμογλου

rejected: Γιατί επέλεξες να ανεβάσεις ένα έργο σαν την "Δεσποινίδα Τζούλια" του Στρίνγμπεργκ που έχουμε δει τόσο πολλές φορές στο ελληνικό θέατρο;

Β.Μ.: Πρόκειται για ένα έργο που παρουσιάζεται, σχεδόν, κάθε χρόνο. Εύλογη η απορία σου. Το ήθελα, από παλιά, από την Σχολή, μπορώ να σου πω. Ήθελα να ειπωθεί ένας προβληματισμός σε σχέση με τα "θέλω" των ανθρώπων και την πάλη των δύο φύλων. Αυτό όμως που βαθιά με ερεθίζει σε τούτο το έργο, είναι το μέχρι πού φτάνει η αξιοπρέπεια και εξευτελισμός. Ένας άνθρωπος που θέλει να ανέβει κοινωνικά και πατάει επί πτωμάτων. "Ζουμάρω" στον ψυχικό φόνο. Η άνοδος ενός ατόμου, εμπεριέχει την ψυχική εξόντωση κάποιου άλλου, για λόγους καθαρά ματαιοδοξίας. Το ζούμε, όσο ποτέ άλλοτε, στην εποχή μας. Ζούμε εποχές ανθρωποφαγίας. Έχει χαθεί η αλληλεγγύη. Καθένας κοιτάει τον κώλο του και πατάει επί πτωμάτων για να επιζήσει.

Βασίλης Μπισμπίκης
Βασίλης Μπισμπίκης

Οι συμπεριφορές των ανθρώπων πρέπει να μπούνε στο μικροσκόπιο. Καθένας την δική του, στο εσωτερικό του μικροσκόπιο

rejected: Η ανάγκη για επιβίωση δεν αναγκάζει τον άνθρωπο να "βγάζει νύχια";

Β.Μ.: Το -λογικά- αναπόφευκτο είναι να "βγαίνουν νύχια". Γίναμε εγωιστές με την κακή έννοια. Η καλή έννοια του εγωισμού εμπεριέχει την ανάγκη προσωπικής επιβίωσης. Όχι όμως, εις βάρος των άλλων. Εκεί αποκτάει μια αρρωστημένη μορφή. Η κατάσταση ολόγυρά μας, δεν μας έχει αφήσει και πολλά περιθώρια. Μας έχει φοβίσει όλους, μας έχει πανικοβάλλει όλο αυτό που ζούμε. Και όσο να ΄ναι, γίνεσαι περισσότερο εσωστρεφής, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι έχεις δικαίωμα να "ξεσκίζεις" μια ανθρώπινη ψυχή που βρίσκεται δίπλα σου. Οι συμπεριφορές των ανθρώπων πρέπει να μπούνε στο μικροσκόπιο. Καθένας την δική του, στο εσωτερικό του μικροσκόπιο.

rejected: Ο "Ζαν" ο υπηρέτης ήρωας που ερμηνεύεις, εκμεταλλεύεται την ανάγκη της "Τζούλιας" για άνοδο....

Β.Μ.: Για μένα, αυτή η γυναίκα περισσότερο έχει ανάγκη να αγαπηθεί. Είναι μια γυναίκα που δεν θέλει να αυτοκτονήσει-δεν το σκέφτεται καν. Το "σύμπαν" της όμως, οι άνθρωποι που περιστρέφονται γύρω της, είναι φρικτοί. Η "Τζούλια" έχει δημιουργήσει μια πανοπλία, και ο "Ζαν" βρίσκει την αχίλλειο πτέρνα της. Τον εμπιστεύεται, την κάνει να τον ερωτευτεί, η "Τζούλια" βγάζει την πανοπλία της, και ο "Ζαν" επιδρά πάνω σε μια ανοχύρωτη ψυχή. Η γυναίκα είναι μετέωρη κι ο άνδρας την διαλύει. Γυναίκα-πληγή που ματώνει, αναζητώντας ελευθερία, μπαίνει στη διαδικασία του εξευτελισμού, να "πετάξει" από πάνω της τα πάντα-που είναι μόνο όσα της φόρτωσαν.

rejected: Ζούμε εποχές που οι άνθρωποι δεν αγαπιούνται κι ας το έχουν ανάγκη και επιλέγουν την μοναξιά;

 

Β.Μ.: Αναμφίβολα, άνθρωποι που είναι μόνοι, ζούνε γύρω μας, και φοβούνται να ανοιχτούν για να αγαπηθούν. Άνθρωποι που κλείνονται, ολοένα και περισσότερο στον εαυτό τους. Έχουν δημιουργηθεί ψυχικά νοσήματα εξαιτίας αυτής της κατάστασης. Γονείς, πίεση, πουριτανισμός, υπέρμετροι εγωισμοί δεν βοηθάνε. Υπάρχουν δε, και πολλοί άντρες που κυκλοφορούν και θέλουν να αποδομήσουν τέτοιες ψυχές, σαν τον ήρωα που φέτος ερμηνεύω στο θέατρο.

 

rejected: Και το τρίτο πρόσωπο του έργου, τι πρεσβεύει;

 

Β.Μ.: Η "Κριστίν" είναι η ψευτοηθική της εποχής. Σαν να θέλει να σχολιάσει και μέσω της θρησκείας, την ανηθικότητα που υπάρχει. Το πώς ο άνθρωπος μπορεί να γίνει κακός.

Βασίλης Μπισμπίκης

Πιστεύω σε μια ανήθικη ηθική

rejected: Η ηθική χάθηκε στις μέρες μας;

 

Β.Μ.: Δεν χάσαμε όλοι την ηθική μας! Προφανώς και η κρίση είναι αξιών και χάσαμε βασικά "πατήματα" που διαθέταμε, αλλά περισσότερο μπερδέψαμε το ηθικό με το υλικό. Αναλωθήκαμε στις τυπικότητες και χάσαμε την ουσία. Πιστεύω σε μια ανήθικη ηθική. Όχι σε αυτήν που μας ορίζουν κοινωνίες, θρησκοληψίες, αλλά οι άνθρωποι.

 

rejected: Σε αυτές τις δύσκολες εποχές, πού βρίσκεις χαρά;

 

Β.Μ.: Χαρά μου δίνει η οικογένεια και το παιδί μου. Οι φίλοι μου είναι η ανάσα μου, όπως και το θέατρο Cartel με τους συνεργάτες μου. Χαρά πια, μου δίνει σπάνια κι ο... Παναθηναϊκός. Πολύ σπάνια πια, όμως...(γέλια)

Στην ποιότητα της στιγμής και την αλήθεια των ανθρώπων βρίσκεται το κλειδί

rejected: Έχει χαθεί η "υγεία" στα μάτια του κόσμου;

Β.Μ.: Η κατάθλιψη και τα ψυχικά τραύματα κυριαρχούν στην κοινωνία που ζούμε. Οι άνθρωποι δεν έχουν χρόνο για τον εαυτό τους. Οι άνθρωποι δεν ξεσπάνε, δεν χορεύουν, δεν χαίρονται, είναι πιεσμένοι για το μέλλον. Φοβούνται μέσα στην ανεργία που είναι γεγονός. Οπότε, η θλίψη γίνεται μόνιμη στη ζωή. Συνεπακόλουθα και η χημεία του οργανισμού αλλάζει κι ο κόσμος καταφεύγει έως και στα ψυχοφάρμακα. Έτσι επικρατεί αυτή η περιρρέουσα καταθλιπτική κατάσταση. Αλλά πρέπει να βρούμε τρόπους να είμαστε αισιόδοξοι. Αλλιώς, δεν παλεύεται. Πρέπει να είμαστε δημιουργικοί και να περνάμε όσο γίνεται και το επιδιώκουμε, καλά. Όχι υλικά καλά, αλλά ουσιαστικά. Στην ποιότητα της στιγμής και την αλήθεια των ανθρώπων βρίσκεται το κλειδί. Οι άνθρωποί μας, οι φίλοι μας, είναι "φάρος" σε αυτή την στενάχωρα κυματισμένη θάλασσα, τούτης της εποχής. Ζούμε εποχές που και οι συνθήκες να βοηθάνε να είσαι χαρούμενος, εν τέλει, δεν μπορείς να είσαι. Δεν μπορώ εγώ να το γλεντάω με τους φίλους μου 'έξω και γύρω να υπάρχει αυτό το σκότος... δεν με βοηθάει να περνάω καλά και δεν μπορώ. Δεν γίνεται.

Βασίλης Μπισμπίκης
Βασίλης Μπισμπίκης

 

Η κάθαρση που πράττει μια παράσταση είναι θεραπευτική για τον ηθοποιό. Σαν ένα ξέσπασμα

rejected: Το θέατρο είναι μια έξοδος κινδύνου για τον ηθοποιό, από τα κοινωνικοπολιτικά δεινά;

Β.Μ.: Το θέατρο είναι έξοδος κινδύνου από τη μάταιη ζωή, για τον ηθοποιό. Ο Κάρολος Κουν έλεγε και ισχύει πως "κάνουμε θέατρο για την ψυχή μας". Νομίζω, θέατρο κάνουμε πρώτα για εμάς... για τους εαυτούς μας και μετά για το κοινό. Η κάθαρση που πράττει μια παράσταση είναι θεραπευτική για τον ηθοποιό. Σαν ένα ξέσπασμα. Λες και ξεφεύγουμε από την πραγματικότητα.. από ό,τι ζούμε. Από την άλλη, δεν πιστεύω πως κάνοντας θέατρο κάνουμε και τόσο ογκώδες λειτούργημα. Το θέατρο θα αφυπνίσει και κάποιες συνειδήσεις ανθρώπων που θα το δούνε, μα μπορούν να ζούνε και χωρίς αυτό. Ξέρεις, το εύκολο είναι να δεις μια αρχαία τραγωδία, την "Αντιγόνη" για παράδειγμα, να ταυτιστείς μαζί της, να την χειροκροτήσεις στο τέλος, να "μισήσεις" τον "Κρέοντα", να βγεις από το θέατρο και να γίνεις ένας μικρός "Κρέων" στη ζωή.

 

Τα ταμπού οφείλουν να καταπολεμούνται ανάμεσα σε δύο ανθρώπους που έχουν οικογένεια

rejected: "Η λέξη που δεν λες", η τηλεοπτική σειρά του Alpha που πρωταγωνιστείς, ποιο μεγάλο συν άφησε μέσα στην καρδιά σου;

Β.Μ.: 'Έκανα μια τόσο καλή δουλειά, για πρώτη φορά, στην ελληνική τηλεόραση. Σημαντική σειρά, με πολλές πρόβες, όπου μπορούσες να δώσεις ό,τι καλύτερο είχες, στην ερμηνεία σου. Το πιο συγκινητικό που επέφερε "Η λέξη που δεν λες" είναι πως οικογένειες που έχουν τέτοια προβλήματα απενοχοποιήθηκαν. Μου μιλάνε γι' αυτό το θέμα-ταμπού, με σταματάνε στο δρόμο και αντιμετωπίζουν ξεκάθαρα το πρόβλημα. Δεν κρύβονται-δεν βάζουν παρωπίδες. Δεν εθελοτυφλούν. Ένα θέμα που προκύπτει μέσα σε μια οικογένεια, το πώς θα το διαχειριστεί το ζευγάρι και έπειτα η κοινωνία, άνοιξε τους ορίζοντες μέσω της μικρής οθόνης. Το παιδί θα μπορούσε να είναι ναρκομανής ή να έχει καρκίνο.... το θέμα δεν ήταν το πρόβλημα που είχε, αλλά το να αντιμετωπίσεις κατά μέτωπο την αλήθεια του παιδιού σου και να την διαχειριστείς σε διαπροσωπικό και έπειτα σε κοινωνικό επίπεδο, ορθά. Τα ταμπού οφείλουν να καταπολεμούνται ανάμεσα σε δύο ανθρώπους που έχουν οικογένεια. Η άρνηση, η οργή, η αποδοχή, η διαχείριση μιας κατάστασης, "έδωσαν φως" σε πολλά ζευγάρια, μέσω αυτής της τηλεοπτικής σειράς.

Βασίλης Μπισμπίκης

rejected: Πού αυταπατήθηκες, Βασίλη;

Β.Μ.: Πίστεψα σε μια Αριστερά που θα μπορούσε να κάνει πολλά και -εν τέλει- κορόιδεψε. Υπήρξε μια κυβερνητική αυταπάτη. Και έτσι, δυστυχώς, αποδομήθηκε ολόκληρη η αριστερή μας σκέψη.

«Δεσποινίς Τζούλια» του Αύγουστου Στρίντμπεργκ
που θα παρουσιαστεί από την Ομάδα Cartel,
από τις 17 Φεβρουαρίου στον Τεχνοχώρο Cartel.
Τη διασκευή-σκηνοθεσία υπογράφει ο Βασίλης Μπισμπίκης,
ενώ πρωταγωνιστούν οι: Ελεονώρα Αντωνιάδου (Δεσποινίς Τζούλια), Βασίλης Μπισμπίκης (Ζαν), Δήμητρα Παπαδήμα (Κριστίν).

Βασίλης Μπισμπίκης


συνέντευξη | γιώργος παπανικολάου
επιμέλεια | ιάκωβος καγκελίδης + τάσος θώμογλου