R

e

j

e

c

t

e

d

W

r

i

t

i

n

g

image

Γλυκός Νοέμβρης

Ο θάνατος είναι σαν τον έρωτα: ξαφνικός

"Γλυκός Νοέμβρης" είναι η ταινία που είχα την τύχη πρόσφατα να δω.

Σε αυτήν από τη μια πρωταγωνιστεί ένας πολυάσχολος επαγγελματίας, που από τη στιγμή που ξυπνάει κάνει προκαθορισμένες κινήσεις και η έλλειψη χρόνου καθιστά απαραίτητο έναν απόλυτο προγραμματισμό. Αντιπροσωπεύει τον άνθρωπο καριερίστα, υλιστή, απείρως φιλόδοξο, χωρίς ενοχές ή αναστολές, χωρίς καμία απολύτως ηθική ποιότητα. Είναι ικανός να θυσιάζει τα πάντα – σκέψεις, συναισθήματα, οικογένεια, έρωτα, αξίες, γιορτές, οτιδήποτε – μπροστά στο χρήμα, στην επιτυχία, στην επαγγελματική ανέλιξη. Η σύντροφός του τον εγκαταλείπει, αφού ούτως ή άλλως δεν βλέπονται και ποτέ, φίλους δεν έχει παρά μόνο συνεργάτες, η διασκέδασή του περιορίζεται μέσα στα πλαίσια της δουλειάς. Νιώθει ότι δεν αγαπάει τίποτα περισσότερο από την εργασία του, μα στην ουσία καλύπτει πίσω απ’ αυτήν τις τεράστιες ανασφάλειές του και τη ρηχότητα της ύπαρξής του. Έχει γίνει το γρανάζι της μηχανής του καπιταλισμού. Ζει για να δουλεύει. Απ’ την άλλη πρωταγωνιστεί μια γυναίκα που ζει μια ανατρεπτική, ελεύθερη κι ανέμελη ζωή. Περπατάει, αγαπά τη φύση, διασκεδάζει, χαίρεται τον έρωτα, ζει απλά, μαγειρεύει και γεύεται, είναι καλόγνωμη, έχει πάντα το χαμόγελο στα χείλη, πλησιάζει τους ανθρώπους, δεν έχει ενδοιασμούς απέναντί τους, ενδιαφέρεται γι’ αυτούς κι εισπράττει την αγάπη τους. Ο πλούτος και η περιουσία βρίσκονται τελείως έξω από τις βλέψεις της και ο μοναδικός της προσανατολισμός είναι να κερδίσει τη μέρα της.

single photo Όταν αυτοί οι δύο γνωρίζονται ο ήρωας της ταινίας ανακαλύπτει πόσο ανούσια ζωή έκανε μέχρι τότε. Συνέβη όμως και στους δύο κάτι που δεν περίμεναν και όλοι στις ταινίες περιμένουμε: αγαπήθηκαν παράφορα. Ωστόσο, έγινε και η αποκάλυψη ενός δραματικού γεγονότος. Η ηρωίδα έπασχε από καρκίνο και διένυε το τελευταίο, λίγο χρονικό διάστημα της ζωής της. Τελικά αυτή φεύγει, εγκαταλείπει τον αγαπημένο της και γιατί ούτως ή άλλως το τέλος της ήταν πολύ κοντά και για να μην τη δει να πεθαίνει, κρατώντας έτσι στις αναμνήσεις και των δυο τις αθάνατες στιγμές της αγάπης τους και τις ευτυχισμένες στιγμές που ζήσανε μαζί.

Η ταινία είναι η αφορμή για σκέψη σχετικά με τον τρόπο που επιλέγουμε να ζούμε. Από την πλευρά του ήρωά μας αναγνωρίζουμε το σύγχρονο άνθρωπο, που τρέχει συνεχώς για να προλάβει τις φιλοδοξίες του και να καλύψει τις υποχρεώσεις του. Ένας κενός τρόπος ζωής, που δεν έχει κανένα νόημα και δεν μας κάνει καλύτερους, αλλά μας αποξενώνει από τους γύρω μας και μας αλλοτριώνει στον έσχατο βαθμό. Απ’ την άλλη, στον τρόπο ζωής της μελλοθάνατης ηρωίδας περιγράφεται η επιθυμία για πραγματική ζωή, γεμάτη από χαρά, αγάπη και ανθρωπιά. Η ουσία της ζωής με όνειρα και προσδοκίες που αξίζουν. Να ζει κανείς τη μέρα του με αξιοπρέπεια, χαρά, αγάπη, κάνοντας τέτοιου είδους επιλογές, ώστε στο τέλος της μέρας που έρχεται να πει: “κέρδισα τη μέρα μου, δεν την έχασα”.

Γιατί ο ήρωάς μας ζούσε μιαν άχρηστη και ανωφέλευτη ζωή, ενώ η ηρωίδα μας μια ελκυστική και ουσιαστική. Προφανώς η γνώση του θανάτου αποτελούσε την ειδοποιό διαφορά για την επιλογή του τρόπου ζωής των δύο ηρώων. Ο ήρωας μας, γερός, νέος βέβαιος για τη ζήση του, είχε πολύ χρόνο μπροστά του, ενώ στην ηρωίδα μας δεν έμεναν παρά μόνο λίγες μέρες. Ο πρώτος δε σκέφτηκε ποτέ ότι χάνει το χρόνο του. Εξάλλου είχε πολύ χρόνο για χάσιμο. Η δεύτερη ξέροντας, πως δεν της έμενε παρά ελάχιστος χρόνος, προσπαθούσε να κερδίσει κάθε στιγμή της εναπομείνουσας ζωής της.

single photo

Αν για λίγο μπαίναμε στη θέση της πρωταγωνίστριας και μαθαίναμε ότι η ζωή μας φτάνει στο τέλος της, θα μπορούσαμε ν’ αλλάξουμε τον τρόπο της ζωής μας, αυτό το λίγο χρονικό διάστημα που θα μας έμενε, θα την αλλάζαμε ή όχι; Αν όχι, τότε είναι ή λυπηρό ή θαυμάσιο ανάλογα με το αν η ζωή μας μοιάζει με του ήρωα ή της ηρωίδας μας. Ανάλογα με το ποιες επιλογές ήδη έχουμε κάνει στη ζωή μας. Αν κάποιος πει ναι, τότε πρέπει να του επισημανθεί: κανείς δε γνωρίζει πόσο θα ζήσει και πότε η Άτροπος θα κόψει το νήμα της ζωής του. Άρα, αφού αυτή τη γνώση δεν μπορούμε να την έχουμε, είναι ανόητο να μη συμπεριφερόμαστε και να μη χρησιμοποιούμε κάθε μέρα - της ούτως ή άλλως σύντομης ζωής μας - σαν αυτή να είναι η τελευταία.

Αυτό δε σημαίνει να τα παρατήσουμε όλα, δουλειά, υποχρεώσεις κτλ. Αλλά μέσα σ’ αυτό το πλέγμα και το φάσμα των καθημερινών υποχρεώσεων, χρέος μας είναι να συνθέτουμε και να διανθίζουμε με τέτοιο τρόπο τη ζωή μας, ώστε στο τέλος της μέρας να μη νοιώθουμε ότι αυτή πήγε χαμένη. Και δεν πάει χαμένη, όταν κάνουμε την επιλογή, να έχουμε πάντα στο νου μας και στην καρδιά μας αυτούς που αγαπάμε, είτε σε ώρα εργασίας, είτε σε ώρα σχόλης. Όταν κάνουμε, ό,τι κάνουμε, για να τους προσφέρουμε άνεση, ασφάλεια, χαρά και ευτυχισμένες γεύσεις ζωής.

Αλλιώς μένει η πίκρα. Σκεφτείτε πόσο άθλιος μπορεί να είναι ένας άνθρωπος, όταν γνωρίζοντας, ότι διανύει το τελευταίο διάστημα της ζωής του, επιλέγει να το περάσει συντροφιά με το περιβάλλον της εργασίας του, δουλεύοντας, ενώ δε νοιώθει την αναγκαιότητα να ζήσει τις τελευταίες τούτες στιγμές με πρόσωπα αγαπημένα. Τότε στην πραγματικότητα δεν υπάρχουν πρόσωπα αγαπημένα. Στο κάτω – κάτω της γραφής ένας τέτοιος άνθρωπος δεν θα άξιζε να έχει πρόσωπα αγαπημένα. Ένας τέτοιος άνθρωπος έχει ζυγίσει λάθος τη ζωή, έχεις κάνει λάθος εκτιμήσεις, λάθος έζησε και λάθος θα πεθάνει. Λησμόνησε ότι η πραγματική δουλειά του ήταν να μη λησμονήσει τους ανθρώπους του, τη ζωή του. Αυτός δε θα λείψει σε κανέναν. Μπορεί να μας αποχαιρετήσει. Ούτως ή άλλως και που ζούσε απουσίαζε απ’ το πανηγύρι της ζωής.

single photo

Μαντικές ικανότητες δεν έχουμε για να γνωρίζουμε ποιος από τους ανθρώπους γύρω μας βλέπει σήμερα για τελευταία φορά τον ήλιο, πριν στο έρεβος κατέβει. Ο θάνατος είναι σαν τον έρωτα: ξαφνικός. Άρα από σήμερα θα καταστρώσουμε σχέδιο να κάνουμε τη ζωή μας, όπως θέλουμε να είναι, τις επιλογές μας σαν να’ ναι οι τελευταίες. Μπορούμε να βροντοφωνάξουμε το σύνθημα που θα μας συντροφεύει σ’ όλη μας τη ζωή, όσο μικρή κι όσο μεγάλη κι αν είναι: “Άδραξε τη μέρα”.

single photo Απόλαυσε τον ήλιο, το κρασί, το αλμυρό και το γλυκό στο πιάτο, το άγγιγμα, την αγκαλιά, τις μυρωδιές της φύσης, τη βροχή, την ανάπαυση σ’ ένα γυμνό στήθος, τον πρωινό καφέ, το χορό, τη μουσική, το χεράκι του μωρού, όταν στο προτείνει για να βγει έξω, το χαμόγελο του συντρόφου σου, τον έρωτα, την καλημέρα και την καληνύχτα, τη χαρά και τη λύπη… τη ζωή!

κείμενο | κατερίνα γρηγοριάδου
επιμέλεια | αλέξανδρος κόγκας + τάσος θώμογλου