Ο 'Πλούτος' της κωμικής 'Αγίας Τριάδας'

"Κόλπο Μορτάλε. Να πάμε στην άκρη του γκρεμού, να του δώσουμε μία να αρχίσει να πέφτει, να πέφτει, να πέφτει...ένας "τυφλός" ακόμα".

Χρεμύλος και Καρίων. Κι ένας "τυφλός" που αν σου πω ποιος είναι αυτός που ακολούθησαν, δεν θα τον αφήσεις να φύγει. Ο "Πλούτος"...

Σε ένα έργο δια χειρός Γιώργου Κιμούλη, διασκευή-σκηνοθεσία και ομώνυμος ρόλος, η πιο δυνατή στιγμή του έργου, είναι η προσθήκη της Παράβασης.

κείμενο | γιώργος παπανικολάου */* φωτογραφίες | λευτέρης τσινάρης */* επιμέλεια | ιάκωβος καγκελίδης + τάσος θώμογλου
Πλούτος
Πλούτος

"Άλλο αθλιότητα, άλλο μετρημένη ζωή. Τα έχουμε μπερδέψει. Κανείς δεν πρέπει να ζει πάνω από τις δυνατότητές του. Τίποτα δεν περισσεύει στη ζωή και τίποτα δεν λείπει.
Αχά! Τι μας λες; Έλα να ζήσεις τη δική μου την ζωή; Έλα να σφίγγεις κι άλλο το ζωνάρι; Έλα να σε δω να βγάζεις από τη μύγα ξύγκι; Μας έριξες στη φτώχεια και μας το πουλάς, πως όλο αυτό έγινε για το καλό μας! Οι πολιτικοί, μας λες,
ότι όσοι ζούνε φτωχικά από αυτούς, υπηρετούν θεσμούς. Η φτώχεια που συναντάς σου προτείνει αναδόμηση και αναβάθμιση. Ψέμα! Γιατί, μας κρατάτε φτωχούς, για να γίνονται πιο πλούσιοι, οι πλούσιοι.
Δεν θέλω να γίνω πλούσιος κάποια μέρα. Θέλω τώρα να γίνω πλούσιος."

Δεν έκανα ταξίδια μακρινά. Με το θέατρο ταξίδεψε η καρδιά και αυτό μου φτάνει. Πολλά τα μονοπάτια που θα ακολουθήσεις. Πρόσεξε μόνο ποιον θα πάρεις από πίσω. Ποιον θα επιλέξεις. Ακολούθησέ τον. Καταπολέμα φόβο, κίνδυνο, αδυναμία και κάθε είδους φιλοδοξία. Δεν έχει σημασία πώς και αν θα φτάσεις στο τέλος της διαδρομής. Αυτό που μετρά αληθινά, είναι πως το ήθελε η καρδιά σου.

"Οι άνθρωποι της φτώχειας, είναι λιγνοί, με μέση δαχτυλίδι. Παλικαράδες όμορφοι.
Σουρώνουν από τη λίμα.
Να πω και δύο τρία πράγματα για την αρετή;
Κάθε φτωχός συγκατοικεί με τη σεμνότητα, ο πλούσιος με την αλαζονεία.
Ξέρω δυο-τρεις σεμνούς φτωχούς:
κλέφτες και μπουκαδόροι.
Βάλε στη ζυγαριά και τους πολιτικούς.
Όσο κοιτάνε τους φτωχούς και φτωχά κι εκείνοι,
υπηρετούν το δίκαιο του λαού και της δημοκρατίας.
Όταν πλουτίσουν με ρεμούλα δημοσίου χρήματος,
αλλάζουν, γίνονται άδικοι, μισούν τις μάζες, υπονομεύουν τους θεσμούς και τη δημοκρατία".

Πλούτος
Πλούτος

Η κωμική παράσταση με διονυσιακά στοιχεία, βακχικά γλέντια και το "πιο μακρύ ταξίδι μου εσύ. Η νύχτα, εσύ, το όνειρο της μέρας. Μικρή πατρίδα, σώμα μου κι αρχή. Η γη μου εσύ, ανάσα μου κι αέρας." Η παράσταση που έσπασε ταμεία όπου κι αν παίχτηκε φέτος το καλοκαίρι, με το πιο ηχηρό γέλιο. Αριστοφάνης με όλα του τα στοιχεία. Αλήθεια, μπουρδίτσα, "τσιμπημένη" γλώσσα, σαχλαμαρίτσα, μα πονετική αλήθεια.

"Η ζωή χρειάζεται ό,τι της είναι χρηστικό. Όλα τα άλλα υπάρχουν για να γεμίζουν τα κενά της φαντασίας σας. Βρε αιθεροβάμονα, βρε τοπικιστή του κώλου, η Πενία αρπάζει τον κάθε εργαζόμενο από τον σβέρκο και τον βάζει να δουλέψει με το ζόρι, δίνοντάς του λίγα-λίγα. Ακριβώς επειδή τα κουτσοκαταφέρνει, σηκώνεται την άλλη μέρα και πηγαίνει στη δουλειά."

Ένας καλοκουρδισμένος θίασος. Τάσος Γιαννόπουλος, Αλμπέρτο Φάις, Ευθύμης Ζησάκης να ξεχωρίζουν. Και να απαιτούν όλοι μαζί, από την "αγία Τριάδα" της ελληνικής κωμωδίας, κάτι αλλιώτικο τούτο το βράδυ. Θίασος μέσα στο κοινό και Γιαν Φαμπρ σε πρώτο σατυρικό πλάνο. Ο Πέτρος Φιλιππίδης σε ρεσιτάλ γέλιου και Γιάννης Μπέζος στο ορισμό του μέτρου. Γιατί αυτό είναι κωμωδία. Ο "καπετάνιος" Κιμούλης οδήγησε σωστά το πλοίο της παράστασης για μια φορά ακόμη. Καραβάνα-ο Κιμούλης- αποδεδειγμένα από τις πιο δυνατές του ελληνικού θεάτρου.

Πλούτος
Πλούτος

"Έχουν φτιάξει έτσι τη ζωή μας που όσα και να βγάζουμε ποτέ δεν μας φτάνουν. Και τρέχουμε και δανειζόμαστε, από ΄δω κι εκεί. Δεν φτάνουν. Στραγγίξαμε. Δουλεύουμε από το πρωί έως το βράδυ και πάλι είμαστε στα δανεικά. Κι όταν γυρνάμε το βράδυ στο σπίτι, ντρεπόμαστε να κοιτάξουμε στα μάτια τα παιδιά μας. Φτώχεια, μας πετάς το καρότο μιας ελπίδας, πως μπορεί να βγάλουμε λίγα χρήματα παραπάνω και την ίδια στιγμή, κάθεσαι σαν τον ψύλλο, πάνω από το κεφάλι μας, τρομοκρατώντας μας. Φτώχεια! Ό,τι χειρότερο για την ζωή του ανθρώπου. Και μας λες, να αναπτυχθεί ο καθένας μόνος του. Έχουν όλοι τις ίδιες ευκαιρίες; Ξεκινάνε από το ίδιο το σημείο; Ο καθείς και οι δυνατότητές του, μας λες! Είναι όλα τα δάχτυλα του ανθρώπου ίσα;"

Ο Γιώργος Κιμούλης σε μια ακόμα δυνατή στιγμή του. Σε κάθε επίπεδο. Και το δίδυμο Πέτρος Φιλιππίδης-Γιάννης Μπέζος, να θυμίζουν κάτι από "Εκείνος και Εκείνος" του Μουρσελά. Στο μαζί είναι η χαρά και το απέδειξαν οι τρεις τους.

"Πότε θα καταλάβετε πλούτος τι σημαίνει; Γιατί μόνο μαζί μπορεί να είμαστε ευτυχισμένοι κάποια στιγμή. Στο μαζί είναι η χαρά. Όχι στο χώρια. Και χαρά δεν είναι τα λεφτά. Ο πλούτος ο αληθινός δεν βρίσκεται στο χρήμα. Ο πλούτος ο αληθινός βρίσκεται στο ποίημα. Μαζί λοιπόν. Ποτέ ξανά ο καθένας χωριστά. Η μοίρα των χρημάτων είναι να σε ταξιδεύει σε ψεύτρα Εδέμ, αρχικά. Στην γκρίζα ζώνη, στην αυλή φτηνών θαυμάτων. Σε ένα παζάρι τσαρλατάνων σε πουλάνε. Στην συνέχεια, στην κόλαση σε αφήνουν. Στην μοναξιά και στης ανάγκης το σκοτάδι. Πώς από τα άψυχα να ζητιανέψεις χάδι. Όσα κι αν ξοδεύεις, όλα στάχτη θα γίνουν. Οι δυνατοί και των ονείρων μας οι κλέφτες έχουν δέσει την καρδιά μας και τα χέρια. Εσείς και εμείς του ίδιου θιάσου συμπαίκτες, μέσα στο χειμώνα νοσταλγούμε καλοκαίρια. Κι ό,τι σας λέω, παραμύθι μην το πείτε. Είναι όλα δύσκολα, μα εσείς μην φοβηθείτε. Μαζί θα σπάσουμε το άσχημο το ξόρκι. Κρατούν ακόμη, οι παλιοί, ακριβοί μας όρκοι. Κρατούν ακόμη, οι παλιοί, ακριβοί μας όρκοι..."

Πλούτος
Πλούτος

Ο Αριστοφάνης δεν τελειώνει ποτέ. Ειδικά όταν οι μετρ της κωμωδίας καταπιάνονται με αυτόν. Ένα καλαίσθητο σκηνικό και κοστούμια που εξυπηρετούν άμεσα το είδος και τον τρόπο του.

"Ναι. Είναι αλήθεια πως έχουν αποτύχει τόσες και τόσες προσπάθειες μιας κοινωνίας που οι άνθρωποι θα ζουν μαζί. Είναι αλήθεια πως οι περισσότεροι έχουμε κουραστεί συναισθηματικά. Το ξέρω πως πλέον οι περισσότεροι δεν πάνε να αλλάξουν τον κόσμο. Προσπαθούν να προσαρμοστούν σε αυτόν. Εδώ είναι το μεγάλο πρόβλημα. Σας παρακαλώ, μην ακούτε τι σας λένε οι μεγαλύτεροι. Προσπαθούν να σας πείσουν πως είναι μάταιο να θέλετε αλλάξετε τον κόσμο. Και πως το καλύτερο που έχετε να κάνετε είναι να προσαρμοστείτε σε αυτόν. Ε, σας το λέμε, γιατί εμείς, αποτύχαμε να αλλάξουμε το κόσμο. Δική μας η αποτυχία. Δική μας η ήττα. Μην την κάνετε και δική σας. Γιατί οι ήττες ούτε κληρονομούνται, ούτε κληροδοτούνται. Αυτά δεν σας τα λέω, για να μας λυπηθείτε. Σας τα λέω, για να μην μας ακολουθείτε. Γιατί εμείς δεν σας την λέμε την αλήθεια. Και δεν σας την λέμε, γιατί δεν θέλουμε να θυμόμαστε. Θέλουμε να ξεχάσουμε. Εμείς, δεν θέλουμε να θυμόμαστε, αυτά που πιστεύαμε. Και η αλήθεια, πάνω από όλα είναι μνήμη. Κι εμείς την μνήμη την έχουμε χάσει. Δεν υπάρχει λοιπόν, μεγαλύτερο έγκλημα για τον άνθρωπο από αυτή την προσαρμογή. Οφείλουμε να σπάσουμε το μηχανισμό, που κρατά τον έναν μακριά από τον άλλον. Και η βάση αυτού του μηχανισμού είναι το χρήμα. Έχει γίνει η καθημερινότητά μας έτσι, ώστε να μην μπορούμε να ζήσουμε δίχως λεφτά. Και στη συνέχεια, έγιναν τα πάντα, για να μην φτάνουν, όσα λεφτά κι αν βγάζουμε. Το χρήμα από εργαλείο ανταλλαγής προϊόντων, έγινε το μοναδικό προϊόν. Όλα τα άλλα άχρηστα. Ό,τι δεν μετριέται με χρήμα, δεν αξίζει. Έτσι συντηρείται η απομόνωση. Να γιατί σε ατομικό επίπεδο, ο Πλούτος και η Πενία είναι το ίδιο πρόσωπο."

ΗΡΩΔΕΙΟ
14 Σεπτέμβρη
"ΠΛΟΥΤΟΣ" γέλιου...

κείμενο | γιώργος παπανικολάου
φωτογραφίες | λευτέρης τσινάρης
επιμέλεια | ιάκωβος καγκελίδης + τάσος θώμογλου